พระเทพญาณเวที (ฦา ยติโก ป.ธ.๓) - พระสังฆาธิการ

พระเทพญาณเวที (ฦา ยติโก ป.ธ.๓)


 
เกิด ๒๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๑๗
อายุ ๙๕ ปี
พรรษา ๗๕
มรณภาพ ๑๐ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๑๒
วัด วัดบุรณศิริมาตยาราม
ท้องที่ กรุงเทพมหานคร
สังกัด ธรรมยุติกนิกาย


เพิ่ม/แก้ไขข้อมูล

สถานะเดิม


     พระเทพญาณเวที มีนามเดิมว่า ฦา สิทธิเสนา เกิดเมื่อวันที่ ๒๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๑๗ ตรงกับวันเสาร์ ขึ้น ๑๒ ค่ำ เดือน ๑๒ ปีจอ เป็นบุตรคนสุดท้อง ของ หลวงสิทธิประการ (ปลอด สิทธิเสนา) และนางเสน สิทธิเสนา ภูมิลำเนาเดิม บ้านดอนคัน อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา


อุปสมบท

     อุปสมบท เมื่อวันที่ ๑๘ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๓๗ เวลา ๑๔.๑๔ น. ณ วัดมัชณิมาวาส อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา โดยมี พระภัทรธรรมธาดา (แจ้ง) วัดมัชณิมาวาส เป็นพระอุปัชฌาย์ พระปลัด แดง อินฺทวํโส วัดหงสาราม (ท่าข้าม) อำเภอปนาเระ จังหวัดปัตตานี เป็นกรรมวาจาจารย์ พระมหายิ้ม วัดท่าโพธิ์ เป็น พระอนุสาวนาจารย์


การศึกษา

     ก่อนอุปสมบท ได้ศึกษาอักขระสมัย ในสำนักนายปัก พี่ชาย จบหลักสูตรการเรียนสมัยนั้น

     เมื่ออุปสมบทแล้วศึกษาพระธรรมวินัย ในสำนักพระอุปัชฌาย์ พระอาจารย์เป็นเวลา ๑ ปีครั้นออกพรรษาแล้ว ในปี พ.ศ. ๒๔๓๗ นั้นเอง พร้อมด้วย พระธรรมจักการาม (เทพ) พระครูวิจารณ์ธุรกิจ (แต้ม) สองรูปนี้แต่ครั้งเป็นพระลำดับ พระรุ่ง ต่อมาลาสิกขา พระมหาเลี่ยม พระมหาเผ็ก แต่ครั้งยังเป็นสามเณี พระมหาเผ็ก ภายหลังลาสิกขา ทั้งหมดเดินทางเข้ากรุงเทพมหานคร อยู่วัดโสมนัสวิหาร จังหวัดพระนคร ศึกษาบาลีในสำนักอาจารย์จุลั่น

     พ.ศ. ๒๔๔๑ ไปอยู่วัดเทพศิรินทราวาส ศึกษาบาลีตามหลักสูตรมหามกุฎราชวิทยาลัย ในสำนักหม่อมพระศรีสุคตคัตยานุวัตร์ (หม่อมเจ้าพร้อม ลดาวัลย์)

     พ.ศ. ๒๔๔๓ ย้ายไปอยู่วัดราชบพิธ ศึกษบาลี หลักสูตรมหามกุฎราชวิทยาลัย สอบได้นักธรรมชั้นตรี, โท, และเอก สามัญเทียบเปรียญ ๓ ประโยค


สำนักที่อยู่

เมื่ออุปสมบทแล้วอยู่ที่วัดมัชฌิมาวาส อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา

     พ.ศ. ๒๔๓๗ วัดโสมนัสวิหาร กรุงเทพมหานคร
     พ.ศ. ๒๔๔๑ วัดเทพศิรินทราวาส กรุงเทพมหานคร
     พ.ศ. ๒๔๔๓ วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร
     พ.ศ. ๒๔๕๙ วัดมะกอก อำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี
     พ.ศ. ๒๔๖๓ - ๒๔๖๔ วัดมหเหยงคณ์ - วัดสวนป่าน จังหวัดนครศรีธรรมราช
     พ.ศ. ๒๔๖๕ วัดพระมหาธาตุ จังหวัดนครศรีธรรมราช
     พ.ศ. ๒๔๖๙ วัดหงสาราม (ท่าข้าม) จังหวัดปัตตานี
     พ.ศ. ๒๔๗๑ วัดนพวงศาราม จังหวัดปัตตานี
     พ.ศ. ๒๔๗๖ วัดบูรณศิริมาตยาราม กรุงเทพมหานคร
     พ.ศ. ๒๔๘๓ วัดนพวงศาราม จังหวัดปัตตานี
     พ.ศ. ๒๔๘๕ วัดบูรณศิริมาตยาราม กรุงเทพมหานคร

ตำแหน่ง

ฝ่ายปกครอง

พ.ศ. ๒๔๕๙  เป็น เจ้าอาวาสวัดมะกอก
พ.ศ. ๒๔๕๙  เป็น เจ้าคณะผู้ตรวจมณฑลปราจีนบุรี
พ.ศ. ๒๔๖๓  เป็น เจ้าคณะจังหวัดนครศรีธรรมราช
พ.ศ. ๒๔๖๕  เป็น พระอุปัชฌาย์
พ.ศ. ๒๔๖๙ - ๒๔๗๕  เป็น เจ้าคณะจังหวัดมณฑลจังหวัดปัตตานี
พ.ศ. ๒๔๗๖ - ๒๔๘๓  เป็น เจ้าอาวาสวัดบุรณศิริมาตยาราม (ลาออก)
พ.ศ. ๒๔๗๖ - ๒๔๘๓  เป็น กรรมการสงฆ์มณฑลราชบุรี
พ.ศ. ๒๔๗๖  เป็น อนุกรรมการมหาเถรสมาคม
พ.ศ. ๒๔๘๒ - ๒๔๘๓  เป็น กรรมการเถรสมาคมธรรมยุต
พ.ศ. ๒๔๘๕  เป็น เจ้าอาวาสวัดบุรณศิริมาตยาราม

ผลงาน


วัดมะกอก

  • พ.ศ. ๒๔๕๙ ได้อำนวยการสร้างกุฎิเจ้าอาวาส ๑ หลัง
  • พ.ศ. ๒๔๖๑ ได้ตั้งสำนักเรียนธรรมขึ้นทุกอำเภอ

วัดสวนป่าน

  • พ.ศ. ๒๔๖๔ ได้อำนวยการสร้างศาลาโรงธรรม ๑ หลัง
  • พ.ศ. ๒๔๖๓ ได้อำนวยการสร้างศาลาโรงธรรม วัดชลเฉียน ๑ หลัง

วัดพระมหาธาตุ

  • จัดการรวมวัดพระเดิม และวัดมังคุด เข้ากับวัดพระมหาธาตุ เป็นวัดเดี่ยวกัน โดยเปลี่ยนชื่อเสียใหม่ เป็น วัดพระมหาธาตุ
  • เป็นผู้อำนวยการซ่อมพระวิหารหลวง กุฎิ หอฉัน งานยังค้างอยู่แต่ยกช่อฟ้าอย่างเดี่ยว
  • เป็นผู้อำนวยการจัดให้มีการสร้างกุฎิพระ ตำบลละ ๑ หลัง จำนวน ๓๐ หลัง
  • เป็นแม่กองธรรมสาขาแห่งสนามหลวง จังหวัดนครศรีธรรมราช จังหวัดสุราษฎร์ธานี และจังหวัดพัทลุง
  • พ.ศ. ๒๔๖๕ เมื่อตั้งเจ้าคณะมณฑลขึ้นตามเดิมแล้ว คงเป็นแม่กองธรรมสนามหลวงสาขาสนามหลวง เฉพาะจังหวัดนครศรีธรรมราชและจังหวัดพัทลุง
  • พ.ศ. ๒๔๖๖ ได้ดำเนินการจัดสร้างเหรียญพระบรมธาตุ ๓ ชนิด คือ เหรีญทองคำ เหรียญเงิน และเหรียญทองแดง เพื่อแจกแก่ผู้มานมัสการพระบรมธาตุ ไว้เป็นที่สักการะบูชา ทั้งนี้สำหรับผู้บริจาคเงินปฏิสังขรณ์พระบรมธาตุ

วัดนพวงศาราม

  • พ.ศ. ๒๔๗๑ ได้ดำเนินการสร้างวัดใหม่ขึ้นใหม่ ๑ วัด ที่ตำบลรูสมิแล อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี ให้ชื่อว่า วัดนพวงศาราม ตามเจตจำนงของหลวงประสารคดี (นพวงศ์ ณ อยุธยา) ผู้ดำรงตำแหน่งอัยการมณฑลปัตตานีในเวลานั้น ถวายที่ดินให้สร้างและขอใช้นามสกุลของท่านเป็นชื่อวัด พร้อมราชการ อื่นๆ อีกหลายท่านท่านช่วยกันชื้อที่ดินถวายรวมเป็นเนื้อที่ ๒๔ ไร่
  • พ.ศ. ๒๔๖๘ เป็นแม่กองธรรมสนามหลวงสาขาแห่งสนามหลวงจังหวัดมณฑลปัตตานี

วัดบูรณศิริมาตยาราม

  • พ.ศ. ๒๔๗๗ ได้อำนวยการซ่อมตึกกุฎิ ๒ ชั้น จำนวน ๑ หลัง
  • พ.ศ. ๒๔๗๗ ได้อำนวยการสร้างกุฎิไม้ ๒ ชั้น (กุฎิอังคณีย์) ๑ หลัง
  • พ.ศ. ๒๔๗๘ ได้สร้างโรงเรียนพระปริยัติธรรม
  • พ.ศ. ๒๔๗๙ ได้อำนวยการสร้างกุฎิไม้ ๒ ชั้น (กุฎิเฉยสวัสดินาค) ๑ หลัง
  • พ.ศ. ๒๔๗๘ ได้สร้างโรงเรียนประชาบาล แบบ ป.๒ ๒ ชั้น (ลือ วิทยาสิทธิ์) ที่วัดดอนคัน อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงชลา ๑ หลัง เป็นต้น

มรณกาล


     พระเทพญาณเวที ถึงแก่มรณภาพ ด้วยอาการอันสงบ เมื่อวันที่ ๑๐ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๑๒ เวลา ๐๕.๔๐ น. (ตรงกับเวลาเกิด) สิริอายุได้ ๙๕ ปี ๖ เดือน ๒๐ วัน พรรษา ๗๕

     สำหรับอัฐิส่วนหนึ่งของท่านหลังจากการพระราชทานเพลิงศพ แล้วนั้นท่านระบุ ให้นำไปบรรจุในเจดีย์ซึ่งท่านสร้างไว้ที่เกาะเสือ ตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพยูน จังหวัดพัทลุง เพราะเจดีย์นั้นมีอัฐิของท่านพระครูวิจารย์ศีลคุณ (ชู) วัดจะทิ้งพระ อาจารย์ของท่าน อัฐิของพระครูวิจารณ์ธุรกิจ (แต้ม) ญาติผู้ใหญ่และเคยร่วมเดินทางเข้ากรุงเทพฯ และอัฐิของพระครูวินยาลังการ (เย็น) ผู้เป็นสหาย ได้บรรจุไว้ก่อนแล้ว

สมณศักดิ์


พ.ศ. ๒๔๔๓ เป็น พระครูใบฎีกา ฐานานุกรมใน พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพระอรุณนิภาคุณากร
พ.ศ. ๒๔๔๔ เป็น พระครูธรรมรักขิต ฐานานุกรมใน พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพระอรุณนิภาคุณากร
พ.ศ. ๒๔๔๙ เป็น พระครูธรรมธร ฐานานุกรมใน พระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นชินวรสิริวัฒน์
พ.ศ. ๒๔๕๓ เป็น พระครูฐานานุกรม ที่ พระครูธรรมาธิการ ฐานานุกรมใน พระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นชินวรสิริวัฒน์
๓๐ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๖๑ เป็น พระราชาคณะชั้นสามัญ ที่ พระญาณเวที ชินสีห์ศาสนุเทศ สังฆปาโมกข์
๕ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๐๑ เป็น พระราชาคณะชั้นเทพ ที่ พระเทพญาณเวที นรสีห์ธรรมสาธก ตรีปิฎกโกศล วิมลวัตรศีลาจาร ศาสนภารธุราทร ยติคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี

ที่มา


ทำเนียบอดีตพระราชาคณะภาคใต้
เพจ พัดยศ สมณศักดิ์พระสงฆ์ไทย
หนังสืออนุสรณ์ พระเทพญาณเวที (ฦา ยติโก) ที่ระลึกในงานพระราชทานเพลิงศพ ณ ฌาปนสถานวัดโสมนัสวิหาร ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๑๒.
สัมภาษณ์/ข้อมูล พระมหาอมร รัตนชัย วัดราชาธิวาส.

ผู้แนะนำข้อมูล


เกรียงศักดิ์ เมฆสุข : ค้นคว้า/ เรียบเรียง

แจ้งเพิ่มข้อมูล info@sangkhatikan.com

www.sangkhatikan.com สร้างขึ้นเพื่อให้ผู้ที่สนใจ ศึกษาข้อมูล และเป็นที่รวบรวมข้อมูลพระสังฆาธิการทั่วประเทศ
ทางผู้จัดทำขออนุญาติ เจ้าของรูปและข้อมูลทุกท่าน ที่นำมาเผยแพร่

พระสังฆาธิการ : sangkhatikan.com
สำนักงานweb : วัดสำโรงเหนือ อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ ๑๐๑๓๐
E-mail : info@sangkhatikan.com
Facebook