พระครูสตูลสมันตสมณมุณี (หมุด อุปวฑฺฒโน) - พระสังฆาธิการ

พระครูสตูลสมันตสมณมุณี (หมุด อุปวฑฺฒโน)


 
เกิด พ.ศ. ๒๔๐๐
อายุ ๘๖ ปี
อุปสมบท พ.ศ. ๒๔๒๐
พรรษา ๖๖
มรณภาพ ๖ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๘๖
วัด วัดชนาธิปเฉลิม
ท้องที่ สตูล
สังกัด มหานิกาย


เพิ่ม/แก้ไขข้อมูล

สถานะเดิม


     พระครูสตูลสมันตสมณมุณี มีนามเดิมว่า หมุด เกิดเมื่อประมาณปี พ.ศ. ๒๔๐๐ เป็นชาวจังหวัดพังงา


อุปสมบท

     อุปสมบท เมื่อประมาณปี พ.ศ. ๒๔๒๐ ณ วัดสราภิมุข (เดิมชื่อ วัดประพาสประจิมเขต) จังหวัดพังงา โดยมี พระครูปฎิภาณพังงารัตน์ (เนตร) วัดสำนักปรุ เจ้าคณะเมืองพังงา เป็นพระอุปัชฌาย์ พระปลัดขาว วัดสราภิมุข (ต่อมาได้เลื่อนสมณศักดิ์ เป็น พระครูปฎิภาณพังงารัตน์ เจ้าคณะเมือง รูปที่ ๒) เป็นพระกรรมวาจารย์ และพระวินัยธรอินทร์ วัดทักษิณาวาส เป็น พระอนุสาวนาจารย์


การศึกษา

     พระครูสตูลสมันตสมณมุณี หลังจากได้อุปสมบทเรียนร้อยแล้ว ก็ได้ศึกษาพระธรรมวินัย จากพระวินัยธรอินทร์ ซึ่งเป็นพระเถระ ทีมีความรู้หลากหลายแขนง ซึ่งวัดทักษิณาวาส เป็นสถานที่ศึกษาของกลบุตรของชาวเมืองพังงา นับได้ว่าตัวท่านเป็นพระที่เอาใจใส่การศึกษา นอกจากนั้นแล้วยังช่วยการปกครองคณะสงฆ์ โดยได้รับการแต่งตั้งให้เป็น ปลัดช่วยว่าการแขวงกลางเมือง

ตำแหน่ง

ฝ่ายปกครอง

พ.ศ. ๒๔๔๗ (ร.ศ. ๑๒๓)  เป็น ผู้ช่วยเจ้าคณะแขวงกลางเมือง (พระครูนุช)
พ.ศ. ๒๔๔๘ - ๒๔๖๓  เป็น เจ้าอาวาสวัดประชุมโยธี (ตามประวัติ วัดประชุมโยธี)
พ.ศ. ๒๔๔๘ - ๒๔๕๐  เป็น เจ้าวัดปากน้ำ ต่อมาได้เปลี่ยมนาม วัดแก้วโกรวาราม
พ.ศ. ๒๔๔๙ (ร.ศ. ๑๒๕)  เป็น เจ้าคณะแขวงทับปุด
พ.ศ. ๒๔๕๓ (ร.ศ. ๑๒๙)  เป็น เจ้าคณะแขวงกลางเมือง - ท้ายช้าง (เมืองพังงา)
พ.ศ. ๒๔๖๐ - ๒๔๗๐  เป็น เจ้าอาวาสวัดชนาธิปเฉลิม (ตามประวัติ วัดชนาธิปเฉลิม)
พ.ศ. ๒๔๖๐ - ๒๔๖๖  เป็น เจ้าคณะแขวงมำบัง
พ.ศ. ๒๔๖๖ - ๒๔๗๕  เป็น เจ้าคณะแขวงจังหวัดสตูล

* มีข้อสังเกต ตามราชกิจานุเบกษา ในการพระราชทานสมณศักดิ์ ปี พ.ศ. ๒๔๗๓ ปรากฏชื่อ ท่านสังกัดวัดมำบัง ปัจจุบัน คือวัดชนาธิปเฉลิม และในปี พ.ศ. ๒๔๗๕ ท่านได้ลาออกจากตำแหน่งปกครองสงฆ์ ก็ปรากฏในหนังสือ ระบุสังกัดวัดลำปำ เช่นเดี่ยวกัน ท่านพระครูฯ คงลาออกจากตำแหน่งเจ้าอาวาส เหลือเพียงตำแหน่งปกครองสงฆ์

ผลงาน


๑. วัดประชุมโยธี จังหวัดพังงา
     ๑.๑ เริ่มสร้างอุโบสถ เปลี่ยนเสาไม้เป็นเสาปูนก่ออิฐไม้เครื่องชั้นบนใช้ไม้แก่นล้วน หลังคามุงสังกะสีลูกฟุก ก่อกำแพงโดยรอบอุโบสถ สูง ๑.๒๐ เมตร มีแผ่นทองเหลืองจารึกผู้สร้างมีเนื้อความว่า “ หลวงภักดี แม่เขียว ก่อกำแพง โบสถ์วัดประชุมโยธี เมืองพังงา ไว้เมื่อปีรัตนโกสินทรศก ๑๒๗ (ชึ่งตรงกับปี พ.ศ. ๒๔๕๑)
     ๑.๒ สร้างศาลาโรงธรรม ยาว ๒๑ เมตร กว้าง ๑๐ เมตร มีเฉลียงรอบ ออกมุข ๒ ห้อง ใช้เสาไม้แก่นกลม เครื่องบนไม้แสมเหลากรม หลังคามุงจาก (รื้อเมื่อสร้างศาลาศิริวรรณอนุสรณ์)
     ๑.๓ สร้างเจดีย์บนภูเขาลูกเล็กภายในวัด ๑ องค์ มีงานเทศกาลประจำปีทุกๆปี
     ๑.๔ ต่อท่อน้ำให้ไหลจากวัด ซึ่งไหลจากถ้ำมืด ไปหน้าวัด เพื่อบริการประชาชนได้อาบ
     ๑.๕ ปรับปรุงบ่อน้ำในโหด ก่อบันไดเพื่อสะดวกแต่การขึ้นลงและพัฒนาสิ่งก่อสร้างอื่นๆภายในวัดดีขึ้น
     ๑.๖ เนื่องจากทางราชการได้มาทำพิธีถือน้ำพิพัฒน์สัตยา ขึ้นในพระอุโบสถ ด้วยอาศัยที่ทหาร ตำรวจ ลูกเสือ ข้าราชการ มาประชุมพร้อมกัน จึงได้เปลี่ยนนามของวัดใหม่เพื่อเป็นมงคลสถานที่ว่า วัดประชุมโยธี

๒. วัดชนาธิป จังหวัดสตูล
     ๒.๑. สร้างอุโบสถ เป็นอาคาร ๒ ชั้น เพื่อใช้เป็นสถานที่ประกอบพิธีกรรมของพระสงฆ์ โดยชั้นล่างเป็นศาลาการเปรียญ สภาพเดิมที่ยังคงเหลืออยู่ คือ โครงสร้างของพระอุโบสถ และเสาบานหน้าต่างซึ่งแกะสลักรูปเครือเถา

๓. วัดประพาสประจิมเขต จังหวัดพังงา
     เดิมเป็นเป็นที่ธรณีสงฆ์ของวัดมงคลสุทธาวาส เรียกว่า ถ้ำพุงช้าง เป็นสถานที่กว้างขวางและเหมาะสม สมควรสร้างแทนวัดประพาสประจิมเขตเก่าได้ ทางฝ่ายปกครองและฝ่ายคณะสงฆ์ จึงได้แจ้งแก่ท่านพระครูสตูลสมันตสมณมุณี ซึ่งท่านได้มาประจำที่แห่งนี้ ซึ่งถือว่าท่านเป็นผู้วางรากฐานและบุกเบิก ซึ่งท่านก็ยินดีถวายที่ทั้งหมดที่ท่านได้บุกเบิกไว้แล้วสมทบกัลป์ที่เก่า และขออนุญาตเป็น วัดประพาสประจิมเขต ซึ่งมีพระราชปฏิภาณมุนี (เขิม เกสโร) เป็นเจ้าอาวาสรูปแรก

ตอนปลายชีวิต


     พระครูสตูลสมันตสมณมุณี ได้ปกครองสงฆ์ในจังหวัดสตูล สร้างความปึกแผ่นทางพระศาสนา พอสมควร จึงได้ลาออกจากตำแหน่งเจ้าคณะแขวงจังหวัดสตูล ในวันที่ ๑๙ ตุลาคม พ.ศ. ๒๔๗๕ โดยได้เดินทางกลับมายังจังหวัดพังงา บ้านเกิด โดยได้พักสำนักสงฆ์ถ้ำพุงช้าง ปัจจุบันคือ วัดประพาสประจิมเขต จวบจนมรณภาพ

มรณกาล


     พระครูสตูลสมันตสมณมุณี (หมุด อุปวฑฺฒโน) มณภาพ ด้วยโรคชรา ณ วัดประพาสประจิมเขต เมื่อวันที่ ๖ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๘๖ สิริอายุ ๘๖ ปี พรรษา ๖๖

สมณศักดิ์


ก่อน ปี ร.ศ.๑๒๓ (ตรงกับ พ.ศ. ๒๔๔๗) เป็น พระปลัด ฐานานุกรมใน พระครูปฎิภาณพังงารัตน์ เจ้าคณะเมืองพังงา วัดสำนักปรุ
พ.ศ. ๒๔๗๓ เป็น พระครูสัญญาบัตร ที่ พระครูสตูลสมันตสมณมุณี

ที่มา


หนังสือกฐินพระราชทานของคุรุสภา ทอด ณ วัดประชุมโยธี จังหวัดพังงา พ.ศ. ๒๔๓๐.
ประวัติวัดแก้วโกรวาราม กระบี ค้นเมื่อวันที่ ๑๐ พฤศจิกายน ๒๕๖๒.
ประวัติ วัดชนาธิป จังหวัดสตูล ค้นเมื่อวันที่ ๑๐ พฤศจิกายน ๒๕๖๒.
ราชกิจานุเบกษา เรื่อง การศึกษามณฑลภูเก็ต ปี ร.ศ. ๑๒๓,๑๒๙ / พระราชทานสมณศักดิ์ พ.ศ. ๒๔๗๓.
ราชกิจานุเบกษา เรื่อง เจ้าคณะแขวง ลาออก พ.ศ. ๒๔๗๕.
หนังสือแถลงการณ์คณะสงฆ์ เล่มที่ ๒๔ ภาคพิเศษ ๑ พ.ศ. ๒๔๗๙.
หนังสือแถลงการณ์คณะสงฆ์ เล่มที่ ๓๒ ภาค ๒ พ.ศ. ๒๔๘๗ ข่าวมรณภาพ.
หนังสือประวัติวัดทั่วราชอาณาจักร เล่ม ๓ กรมศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ.
หนังสือประวัติวัดจังหวัดพังงา สนง.ศึกษาธิการจังหวัดพังงา พ.ศ. ๒๕๒๑.
ข้อมูลสัมภาษณ์ พระปลัด จิรวัฒน์ อภินันโท เจ้าอาวาสวัดประพาสประจิมเขต ตำบลท้ายช้าง อำเภอเมืองพังงา จังหวัดพังงา.
ข้อมูลสัมภาษณ์ คูณชำนาญ กิจธนขจร อำเภอเมืองภูเก็ต จังหวัดภูเก็ต.

ผู้แนะนำข้อมูล


เกรียงศักดิ์ เมฆสุข : เรียบเรียง
จักรกฤษณ์ แขกฮู้ : เรียบเรียง

แจ้งเพิ่มข้อมูล info@sangkhatikan.com

www.sangkhatikan.com สร้างขึ้นเพื่อให้ผู้ที่สนใจ ศึกษาข้อมูล และเป็นที่รวบรวมข้อมูลพระสังฆาธิการทั่วประเทศ
ทางผู้จัดทำขออนุญาติ เจ้าของรูปและข้อมูลทุกท่าน ที่นำมาเผยแพร่

พระสังฆาธิการ : sangkhatikan.com
สำนักงานweb : วัดสำโรงเหนือ อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ ๑๐๑๓๐
E-mail : info@sangkhatikan.com
Facebook